Bij een tijdelijk contract van één jaar mag de proeftijd maximaal één maand duren. Spreek je een langere proeftijd af, dan is die niet gewoon ingekort maar volledig ongeldig, en heb je als werkgever helemaal geen proeftijd meer. Dat is een van de duurste standaardfouten in Nederlandse arbeidsovereenkomsten.
De wettelijke termijnen op een rij
Bij een contract van zes maanden of korter is een proeftijd helemaal niet toegestaan. Bij een contract langer dan zes maanden maar korter dan twee jaar geldt maximaal één maand. Bij een contract van twee jaar of langer, en bij een contract voor onbepaalde tijd, mag het twee maanden zijn.
Een jaarcontract valt dus in de middelste categorie: één maand, niet meer. Alleen als een cao het uitdrukkelijk toestaat, kan bij een contract tussen zes maanden en twee jaar een proeftijd van twee maanden worden afgesproken. Check dus altijd eerst je cao voordat je iets vastlegt.
Waarom te lang meteen nul betekent
De wet werkt hier met nietigheid. Een beding dat in strijd is met de maximale termijn is volledig ongeldig, ook het deel dat wel had gemogen. Zet je in een jaarcontract twee maanden proeftijd, dan kun je de medewerker in de eerste week niet zomaar laten gaan. De arbeidsovereenkomst loopt dan gewoon door tot de einddatum, tenzij je een ontbindingsprocedure start.
Nog drie eisen waar het vaak misgaat
De proeftijd moet schriftelijk zijn vastgelegd. Een mondelinge afspraak of een zin in een vacaturetekst telt niet.
De proeftijd moet voor beide partijen even lang zijn. Een maand voor de werkgever en een week voor de werknemer mag niet.
Bij verlenging van hetzelfde contract met dezelfde werkzaamheden mag je niet opnieuw een proeftijd afspreken. Ook niet als de medewerker eerder via een uitzendbureau precies dezelfde functie deed; die periode telt in de regel mee.
Wat mag je tijdens de proeftijd wel
Binnen een geldige proeftijd kunnen beide partijen per direct opzeggen, zonder opzegtermijn en zonder reden. Er hoeft geen toestemming van het UWV te komen en er is geen transitievergoeding verschuldigd. Opzeggen mag zelfs op de eerste werkdag of vlak voordat de medewerker begint.
Wel gelden de discriminatieverboden onverkort. Opzeggen omdat iemand zwanger is, ziek wordt of vanwege afkomst of geloof, is ook in de proeftijd verboden. Vraagt de werknemer om de reden, dan ben je verplicht die schriftelijk te geven.
Wat je in de praktijk doet
Wil je bij een jaarcontract meer ruimte, dan zijn er twee routes. Je kunt kiezen voor een contract van twee jaar of langer, waarmee je twee maanden proeftijd mag afspreken. Of je start met een korter contract van bijvoorbeeld zeven maanden met één maand proeftijd, met de intentie daarna te verlengen.
Leg daarnaast in de eerste weken vast hoe het loopt. Een kort gespreksverslag na twee weken kost tien minuten en is precies wat je nodig hebt als het onverhoopt niet werkt.
Kort samengevat: één maand bij een jaarcontract, twee maanden alleen vanaf twee jaar of bij onbepaalde tijd, en geen proeftijd bij zes maanden of korter. Schrijf het letterlijk zo in het contract, want te lang betekent hier geen proeftijd.
